Çanakkale camii ve mescitleri
Çanakkale camii ve mescitleri
Çanakkale camii ve mescitleri
Fatih Camisi (Merkez)
Çanakkale Çarşısının güneyinde Çanakkale Kalesinin de doğusunda bulunan bu camiyi Fatih Sultan Mehmet 1452 yılında yaptırmıştır
Sultan Abdülaziz döneminde 1862-1863 yıllarında cami yeni baştan yapılmış ve minaresinin yanı sıra da iki katlı bir bölüm eklenmiştir Bu arada caminin ilk yapımındaki son cemaat yeri ibadet mekanına eklenmiştir Bu durum dışarıya taşkın plasterle açıkça görülmektedir
Cami dikdörtgen planlı olup ibadet mekanı alt sırada dikdörtgen söveli dörder üst sırada da yuvarlak kemerli yine alçı şebekeli dörder pencere ile aydınlatılmıştır Caminin üzeri ahşap bir çatı ile örtülmüştür
Çimenlik Kalesi (Kale-i Sultaniye) Mescitleri (Merkez)
Çimenlik Kalesi içerisinde bulunan Mescit 1212×524 m ölçüsünde ince uzun dikdörtgen planlıdır Mescidin alt kısmı taştan üst kısmı da tuğladan yapılmıştır Burçlardan biri üzerine tuğladan minaresi oturtulmuştur Minarenin şerefe çıkmaları beş sıra testere dişi biçiminde tuğlalarla bezenmiştir
Çanakkale savaşı sırasında mescide isabet eden bir top mermisi yüzünden minaresinin yarısı yıkılmış 1968den sonra da onarılmıştır İbadet mekanındaki mihrap kıble yönündedir Mihrap tuğladan ve mukarnaslıdır Mescidin giriş kapısı çift renkli ve geçmeli mermerlerden yapılmıştır
Sultan Abdülaziz döneminde iç avlunun güney tarafına dikdörtgen planlı 1200×1500 m ölçüsünde ahşap bir mescit daha eklenmiş üzeri de çatı ile örtülmüştür
Kale içerisindeki bu mescitler halkın ibadetine açık idi Ancak kale müze olarak kullanıldığından mescitler ibadete açık değildir
IMurad (Hüdavendigâr) Camisi (Ayvacık)
Ayvacık Tuzla Köyünde Sultan IMurad ın 1366 yılında yaptırmış olduğu cami medrese ve hamamdan meydana gelen bir yapı topluluğudur Caminin batısında yer alan medresenin dershane ve on odasından yalnızca bir odası günümüze gelebilmiştir
Tuzla Köyünün güneyindeki bir yamacın düzlüğünde bulunan cami kare planlı ve tek kubbelidir Önünde son cemaat yeri bulunmaktadır Caminin giriş kapısı 2m yüksekliğinde olup burada yer yer Bizans mimari parçaları kullanılmıştır
Duvarlar üç sıra tuğla bir sıra kesme taştan yapılmış olup üzerleri sağır kemerlerle hareketli bir görünüm sağlanmıştır Duvarlar bir metreden daha fazla kalınlıktadır Dış cephelerde iki sıra halindeki tuğlalardan balık sırtı bir bezeme uygulanmıştır İbadet mekanını örten kubbe Türk üçgenleri yardımı ile dört duvara oturan kasnak üzerindedir Mihrap ve minber oldukça sade olup yapılan ilavelerle orijinalliğinden oldukça uzaklaşmıştır Son cemaat yerinin kuzeydoğusuna tek şerefeli minare yerleştirilmiştir
Hüdavendigar Camisi (Ayvacık)
Ayvacık Behramkale Köyünde bulunan bu cami XIVyüzyılın sonlarında Sultan IMurat döneminde 238 m yüksekliğindeki bir tepe üzerinde yapılmıştır Kitabesi günümüze ulaşamamıştır
Caminin yapımında Assos antik kentinin taşlarından yararlanılmıştır Kareye yakın dikdörtgen planlı ibadet mekanı Türk üçgenlerinin taşıdığı sekiz köşeli bir kasnağa oturmuş kubbe ile örtülüdür Son cemaat yerinin iki yanı ibadet mekanının uzantısı olan duvarlarla kapalıdır Buradaki iki sütun birbirlerine ve duvarlara hafif sivri yuvarlak kemerlerle bağlanmış ve üç bölümlü son cemaat yerini meydana getirmiştir Orta bölümde içeriye girişi sağlayan yuvarlak kemerli dikdörtgen bir kapısı bulunmaktadır Bu mermer kapı Carnelius Kilisesinden getirilmiştir Kapı üzerindeki Grekçe yazıya dokunulmamış yalnızca haç işaretinin iki kolu kırılmıştır Bu kapının iki yanında dikdörtgen birer pencere yer almaktadır
Caminin içerisi her sırada ikişer tane olmak üzere altta dikdörtgen çerçeveli üstte de yuvarlak alçı pencerelerle aydınlatılmıştır Alçı mihrap kabartma Rumilerle bezenmiştir Mihrap nişinin iki yanında da birer sütun bulunmaktadır İç mekanın duvarlarında kadırga resimlerinin bulunması Osmanlı süsleme sanatında ender karşılaşılan örneklerdendir
Babakale Camisi (Ayvacık)
Ayvacık ilçesi Babakale Köyünde bulunan bu camiyi Sultan IIAhmet döneminde Vezir Kaptan Mustafa Paşa 1725 tarihinde yaptırmıştır Cami değişik dönemlerde yapılan onarımlar nedeni ile özelliğini yitirmiştir
Günümüzde dikdörtgen planlı olan caminin üzeri çatı ile örtülüdür İbadet mekanı iki yanlarda altta dikdörtgen söveli üstte de yuvarlak alçı şebekeli dörder pencere ile aydınlatılmıştır Giriş kapısının ve mihrabın iki yanında da altlı üstlü birer penceresi bulunmaktadır Cami girişinin önünde sonradan ahşap bir sundurma yapılmıştır Minaresi taş kaide üzerine yine taştan silindirik gövdelidir Minare alemi XIXyüzyılda ampir üslubunda kubbemsi olarak yenilenmiştir
Köprülü Mehmet Paşa Camisi (Yalı Cami) (Bozcaada)
Bozcaadada Yalı Mahallesinde bulunan bu camiyi Köprülü Mehmet Paşa 1657 tarihinde yaptırmıştır Halk arasında Yalı Camisi olarak isimlendirilen caminin kitabesi günümüze gelememiştir Çeşitli dönemlerde yapılan onarımlarla orijinalinden oldukça uzaklaşmıştır
Cami kareye yakın dikdörtgen planlı olup üzeri çatı ile örtülüdür Kuzey cephesinden dört basamaklı bir merdivenle girilen sahanlıkta çift kanatlı ahşap bir kapı iki yanında da basık kemerli birer penceresi bunun üzerinde de üçer yuvarlak pencere bulunmaktadır Giriş kapısının üzerindeki kitabe yeri boş olup kitabesi günümüze ulaşamamıştır Girişin eksenindeki güney cephesinin ortasına dışa çıkıntılı mihrap yerleştirilmiştir Alçıdan olan mihrap basit motiflerle bezenmiştir Mihrabın iki yanında da basık kemerli iki pencere vardır Caminin batı cephesinde iki penceresi bulunmaktadır Caminin içerisi yapımı ile ilgisiz ahşap lambri ile kaplanmıştır Kuzeydeki kadınlar mahfili ile tavan sade bir işçilik göstermektedir ve mimari yönden önem taşımamaktadır Doğu cephesine yerleştirilen minare 1965 yılında yenilenmiştir
Alaybey Cami (Bozcaada)
Bozcaada meydanında parkın karşısında bulunan Alaybey Camisinin kitabesi günümüze ulaşamadığından ne zaman ve kimin tarafından yapıldığı kesinlik kazanamamıştır Çanakkale Vakıflar Müdürlüğünde de bu konuda bir bilgiye rastlanmamıştır Buradaki cami ile ilgili bir vakfiyede Bozcaadada Miralay Ahmet Ağa Camisinin ismi geçmekte olup caminin Miralay Ahmet Bey tarafından yaptırıldığı sanılmaktadır Büyük olasılıkla Alaybey ismi de buradan kaynaklanmaktadır Burada bulunan XVIyüzyıla tarihlenen Ali Ağa Camisinin harap olduğu ve Miralay Ahmet Ağa tarafından da yenilendiği sanılmaktadır Mimari üslubundan XVIIIyüzyılın başlarında yapıldığı sanılmaktadır Cami avlusuna yuvarlak kemerli bir kapıdan girilmektedir Bu kapının üzerinde önünde ve arkasında dikdörtgen birer kitabe bulunuyorsa da yazıları okunamayacak derecede silinmiştir Arkadaki kitabe 1903 (1321) tarihli olup caminin bu tarihte onarıldığını veya yenilendiğini göstermektedir
Camiye kuzey yönündeki beş taş basamakla çıkılmakta ve basık kemerli çift kanatlı ahşap bir kapıdan girilmektedir Bu kapının iki yanında basık kemerli bir pencere ve bunun üzerinde de birisi kapı üzerine rastlamak üzere üç küçük pencere daha bulunmaktadır Caminin doğu ve batı cephelerinde üçer güney cephesinde de dört penceresi vardır Caminin içerisi barok üslupta bitkisel motiflerle geç devirde bezenmiştir İbadet mekanının üzeri ahşap bir tavanla örtülmüştür Mihrap ve minberde bezeme elemanları yoktur Giriş kapısının iki yanındaki köşelerde bulunan birer ahşap merdivenle de kadınlar mahfiline çıkılmaktadır Caminin kuzeybatı köşesine kesme taştan tek şerefeli bir minare yerleştirilmiştir
Caminin bahçesinde XVI-XIXyüzyıl mezarlarından oluşan küçük bir hazire geç devirde yapılmış bir şadırvan ve Kuran kursu olarak yararlanılan küçük odalar bulunmaktadır
Bozcaadada Cezayir-ı Bahr-i Sefid salnamesine göre üç caminin bulunduğu yazılıdır Bunlardan üçüncü cami ile ilgili herhangi bir ize rastlanmamıştır
Abdurrahman Camisi (Ezine)
Ezinede Orhan Gazi döneminde yapılan bu caminin kitabesi günümüze gelememiştir Osmanlı camilerinin ilk örneklerinden olup moloz taştan oldukça kalın duvarların taşıdığı bir çatı ile örtülüdür Taş duvarlar üzerine yer yer tuğlalar eklenmiştir Pencere kemerleri ise üç dizi tuğla ve bir dizi taştan yapılmıştır Son cemaat yeri mermer sütunlu olup bunlar birbirlerine ahşap kemerlerle bağlanmıştır İbadet mekanı 1800×1750 m ölçüsündedir Üzerini örten tavanı dört mermer sütun taşımaktadır
Sultan IIMahmut zamanında yenilenen cami ampir üslubunu yansıtmaktadır Yalnızca stalaktitli mihrabı yapıldığı dönemden kalmıştır Kıble duvarı içerisine minaresi yerleştirilmiştir
Sefer Şah Camisi (Ezine)
Ezinede bulunan bu cami XIVyüzyılda Yıldırım Beyazıt döneminde yapılmıştır Moloz taş ve tuğladan yapılan camide yer yer antik yapılardan toplanan taşlar kullanılmıştır Kare planlı olup her duvarda iki sıra halinde dörder pencere ile içerisi aydınlatılmıştır Caminin son cemaat yeri geç devirlerde eklenmiştir
Caminin yanında Sefer Şahın mezarı bulunmaktadır
Asilhan Bey (Aslan Bey) Külliyesi (Ezine)
Ezinenin 12 km kuzeybatısında bulunan Kemalli Köyündeki Asilhan Bey yapı topluluğu Sultan IMurad döneminde XIVyüzyılda cami türbe ve hamam olarak yaptırılmıştır
Cami kare planlı ve pandantifli tek kubbelidir Kubbe dışında kalan bölümler ile son cemaat yeri çapraz tonozludur Son cemaat yerinin çapraz tonozları yıkılmış ve yerine ahşap bir çatı yapılmıştır Köfeki taşından yapılan cami orijinalliğinden uzaklaşmıştır
Ulu Cami (Hüdavendigâr Camisi) (Gelibolu)
Sultan IMurad döneminde yapılan bu cami Osmanlı mimarisindeki Ulu Cami plan tiplerinden bir örnektir Caminin giriş kapısı üzerindeki iki kitabe de onarım kitabesidir Bunlara göre cami 1667 ve 1889 yılında yeniden yapılırcasına onarılmıştır Geliboluya 1797de gelen ressam Castellani bu caminin bir görünümünü çizmiştir Buna dayanılarak caminin ilk yapımında üzerinin dört sütunun taşıdığı dokuz kubbe ile örtülü olduğu anlaşılmaktadır Günümüzde dört sütunun taşıdığı ortası fenerli bir çatısı bulunmaktadır İlk yapılışındaki kare planlı mekan yapılan eklerle dikdörtgene dönüştürülmüştür
Çanakkale camii ve mescitleri Hakkında Çanakkale camii ve mescitleri
uzaklıkta Hisarlıktadır
mesafededir
Akropol denizden 238 m